Tło sprawy
Spółka X Sp. z o.o. posiada siedzibę w Polsce oraz oddział zagraniczny w Austrii. Oddział prowadzi rachunkowość zgodnie z przepisami austriackimi oraz płaci podatek dochodowy od dochodów uzyskanych na terenie Austrii. Jednocześnie w rozliczeniu rocznym Spółka konsoliduje wynik polski oraz austriacki oraz odlicza podatek od dochodu zapłaconego w Austrii zgodnie z metodą odliczenia proporcjonalnego.
Sprzedaż dokonywana przez Spółkę X poprzez oddział austriacki nie była dotychczas wykazywana w strukturze JPK_KR dotyczącej raportowania ksiąg rachunkowych, co znajdowało potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych, np.: interpretacja DKIS z dnia 31 października 2023 r. (sygn. 0114-KDIP1-2.4012.333.2023.2.GK), które wskazywały, że jeśli transakcje oddziału stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem dochodowym za granicą, to polskie struktury JPK nie powinny ich dublować. W Polsce wynik oddziału dla celów podatkowych ma jedynie znaczenie do zastosowania odpowiedniej metody unikania opodatkowania.
Jednocześnie, co istotne, przepisy polskiej ustawy o rachunkowości stosuje się m.in. do spółek handlowych oraz oddziałów i przedstawicielstw przedsiębiorców zagranicznych. Ustawa o rachunkowości nie nakłada wprost obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych przez zagraniczne oddziały polskich spółek, a wprowadzenie obowiązku składania JPK_CIT nie zmieniło zakresu przedmiotowego ustawy o rachunkowości.
JPK_CIT: nowe obowiązki czy kontynuacja dotychczasowych zasad?
Czy wprowadzenie obowiązku raportowania zmienionych struktur JPK_KR, tj. struktury JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR (łącznie jako JPK_CIT) zmieni obowiązki Spółki w zakresie obowiązku raportowania danych oddziału?
Wydaje się, że skoro przepisy ustawy rachunkowości dotyczące podmiotów objętych obowiązkiem prowadzenia ksiąg rachunkowych nie zmieniły się, to obowiązki Spółki X pozostaną takie jak dotychczas.
Co ciekawe jednak, w najnowszej interpretacji indywidualnej DKIS z dnia 6 lutego 2026 r. (sygn. 0111-KDIB2-1.4010.585.2025.1.AJ), organ prezentuje kontrowersyjne stanowisko wskazując, że dane dotyczące działalności prowadzonej poza Polską powinny być raportowane do polskiego urzędu skarbowego w ramach struktur JPK_CIT.
Stanowisko Ministerstwa Finansów – o krok za daleko?
W powołanej interpretacji organ przyjmuje bardzo szerokie podejście do obowiązków raportowych budując swoją argumentację w oparciu o przepisy ustawy o rachunkowości.
Punktem wyjścia stanowiska organu jest przypomnienie, że dane zagranicznych oddziałów nie funkcjonują „obok” spółki, lecz są integralną częścią jej sprawozdawczości finansowej, choć interpretacja ta nie wynika z literalnego brzmienia przepisów ustawy o rachunkowości w zakresie obowiązków prowadzenia ksiąg rachunkowych. Innymi słowy, już na poziomie rachunkowym ustawodawca traktuje działalność zagraniczną jako element jednego organizmu gospodarczego.
Idąc o krok dalej organ podkreśla, że obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych ciąży na jednostce jako całości – czyli w praktyce na polskiej spółce. Nie zgadza się przy tym ze stanowiskiem, że zagraniczne oddziały, jako jednostki funkcjonujące w innych jurysdykcjach, pozostają poza reżimem polskiej ustawy o rachunkowości. Wręcz przeciwnie – wskazuje, że przepisy nie przewidują żadnego wyłączenia w tym zakresie.
Kluczowe znaczenie ma tu również sposób postrzegania samego oddziału. Organ jednoznacznie podkreśla, że oddział zagraniczny nie jest odrębnym podmiotem, lecz jedynie wyodrębnioną organizacyjnie częścią przedsiębiorstwa. Nie działa we własnym imieniu i na własny rachunek, a jego działalność stanowi fragment działalności spółki jako podatnika.
Konsekwencja takiego podejścia jest bardzo konkretna. Skoro to spółka – jako jeden podmiot – jest zobowiązana do prowadzenia ksiąg rachunkowych, to obowiązek ten obejmuje również operacje realizowane przez zagraniczne oddziały, nawet jeśli są one samobilansujące i prowadzą własne ewidencje za granicą.
Na tej podstawie organ przechodzi już bezpośrednio do wniosków podatkowych. Uznał bowiem, że skoro księgi rachunkowe – w rozumieniu polskich przepisów – obejmują także działalność oddziałów zagranicznych, to na spółce ciąży obowiązek ich prowadzenia przy użyciu programów komputerowych oraz przekazywania ich w ramach JPK_CIT do właściwego naczelnika urzędu skarbowego po zakończeniu roku podatkowego.
Co to oznacza w praktyce?
Podejście organów może oznaczać dla podatników bardzo konkretne wyzwania:
- Po pierwsze – konieczność technicznego „zaciągania” danych z zagranicznych systemów księgowych do polskich struktur JPK. A to wcale nie jest oczywiste, zwłaszcza gdy oddział prowadzi księgi według innych standardów rachunkowych.
- Po drugie – ryzyko niespójności danych. To, co jest raportowane lokalnie, nie zawsze w prosty sposób przekłada się na polskie wymogi (np. inne klasyfikacje, inne momenty rozpoznania przychodu czy kosztu).
- Po trzecie – wzrost obowiązków compliance. W praktyce oznacza to więcej pracy dla działów księgowych i podatkowych oraz większe ryzyko błędów.
Podsumowanie
Na dziś trudno mówić o utrwalonej linii interpretacyjnej, chociaż takie stanowisko DKIS pojawiło się także w kilku interpretacjach indywidualnych wydanych w 2025 r. Można się spodziewać, że fiskus będzie konsekwentnie prezentował stanowisko zakładające szerokie ujmowanie danych zagranicznych w strukturach JPK_CIT.
Ostateczne ukształtowanie się podejścia do raportowania danych zagranicznych oddziałów w JPK_CIT może nastąpić dopiero na etapie orzecznictwa sądów administracyjnych.
Z tej perspektywy podatnicy posiadający zagraniczne oddziały powinni podejść do tematu z odpowiednim wyprzedzeniem. Warto przeanalizować swoją sytuację, ocenić poziom ryzyka oraz rozważyć możliwe sposoby zabezpieczenia – zanim zagadnienie to stanie się przedmiotem kontroli lub sporu z organami podatkowymi.
Anna Kowalska & Katarzyna Konopacka-Soroko